Etkinlikler
Etkinlikler nedir?
BPMN 2.0 içinde bir Etkinlik, bir iş süreci içinde gerçekleştirilen tek bir görevi veya görevler kümesini temsil eder. Etkinlikler, süreç modelinin yapı taşlarıdır ve süreci ilerletmek için gereken belirli işlemleri açıklar. BPMN diyagramında köşeleri yuvarlatılmış dikdörtgenler olarak gösterilirler.
Etkinlik türleri
-
Task:
- Gerçekleştirilmesi gereken temel iş birimini temsil eden tek ve atomik etkinliktir.
- Örnek: “Fatura gönder” veya “Talebi onayla.”
-
Subprocess:
- İçinde başka görevler veya süreçler bulunan bileşik etkinliktir.
- İçindeki tüm görevler gösterilerek genişletilebilir veya tek bir etkinlik olarak görünecek şekilde daraltılabilir.
- Örnek: İşe alım süreci, daha geniş çalışan işe alıştırma sürecinin içinde bir Subprocess olabilir.
-
Call Activity:
- Başka bir süreç tarafından çağrılan, yeniden kullanılabilir süreç veya Subprocesstir.
- Örnek: Birden fazla iş akışında kullanılan ortak “Müşteri doğrulama” süreci.
Özel görev türleri
Görevler, sürece dahil olan katılımcılara ve süreç boyunca kullanılan, tüketilen veya oluşturulan nesnelere göre kategorilere ayrılabilir.
Genel Task
Genel görevler, süreç modeliniz için başlangıç noktasıdır. Hızla uygulanabilir ve gerektiğinde daha sonra belirli alt türlere dönüştürülebilir.
Manual Task
Manuel görevler kişiler tarafından gerçekleştirilir ve süreç motoruyla doğrudan etkileşime girmez. Belge klasörlerini düzenlemek, fatura tutarsızlıklarını telefonla çözmek ve hizmet gişesinde müşterilerle yüz yüze ilgilenmek bu görevlere örnektir.
User Task
Kullanıcı görevleri kişiler tarafından gerçekleştirilir ve süreç motoru tarafından belirli kullanıcılara atanır. Motor, görevleri doğrudan her kullanıcının görev kuyruğuna yerleştirir. Görev tamamlandığında motor, genellikle veri girişi yapılmasını veya bir düğmeye tıklanmasını gerektiren bir onay ister. Kullanıcı görevleri, Human Workflow Management sistemlerinin ayrılmaz parçasıdır.
Yaygın örnekler arasında fatura inceleme, izin talebini onaylama ve destek talebini ele alma bulunur.
Receive Task
Receive Task’ler, bir mesajın süreç akışı içinde ayrı bir görev olarak alınmasını modeller. Bu görev türü, BPMN 2.0’da içi boş zarf simgesiyle gösterilen mesaj yakalama olayına alternatif olarak kullanılır.
Receive Task (başlatan)
Bir Receive Task süreci başlatacak şekilde belirlendiğinde ve mesaj başlangıç olayına alternatif olarak kullanıldığında, bu durum sol üst köşede bulunan küçük bir olay simgesiyle gösterilir.
Send Task
Send Taskler, process engine tarafından yürütülen teknik görevlerdir. Öncelikle message queue üzerinden web servislerini asenkron olarak çağırmak için kullanılır.
Script Task
Script Taskler doğrudan process engine içinde yürütülür ve engine tarafından yorumlanabilen bir dille yazılmalıdır.
Service Task
Service Taskler, yazılım uygulamalarının gerçekleştirdiği ve iş akışının bir parçası olarak otomatik yürütülen işlemleri ifade eder. BPMN genellikle bu işlevlerin web servisleri aracılığıyla sunulduğunu varsayar, ancak farklı uygulamalar da mümkündür. Bu görevler, Service-Oriented Architecture (SOA) ilkeleriyle yakından uyumlu süreç odaklı entegrasyonun temelini oluşturur.
Business Rule Task
BPMN 2.0, bir süreç içinde iş kurallarını uygulamak üzere tasarlanan Business Rule Taski sunar.
Temel özellikler
- Sequence Flow: Etkinlikler, görevlerin hangi sırayla yürütüleceğini belirleyen oklarla, yani Sequence Flowlarla bağlanır.
- Loop ve Multi-instance: Bazı etkinlikler tekrarlanabilir veya birden fazla katılımcı tarafından aynı anda gerçekleştirilebilir.
Örnek
- “Review Application” etkinliği, bir yöneticinin başvuruyu incelediği bir User Taski temsil edebilir. Bu görev, “Application Processing” adlı daha büyük bir Subprocessin parçası olabilir.
Etkinlikler, bir BPMN modelinde sürecin belirli adımlarını ve istenen sonuca ulaşmak için işin nasıl yapıldığını tanımlamanın temelini oluşturur. Basit görevler olabilecekleri gibi birden fazla etkinlik ve akış koşulu içeren karmaşık Subprocessler de olabilirler.
Sırada
Diğer etkinlik türleri arasında daraltılmış Subprocessler, Multi-instance görevler ve AdHoc Subprocessler bulunur.