Wat is Process Mining? Uitleg & Voorbeelden

Wat is Process Mining? Uitleg & Voorbeelden

Process Mining Definition

Process mining is een datagedreven techniek die data over bedrijfsprocessen analyseert om te laten zien, te monitoren en te verbeteren hoe het werk echt verloopt. Het haalt informatie uit event logs in IT-systemen en biedt organisaties een feitelijk beeld om inefficiënties op te sporen en de bedrijfsvoering te optimaliseren.

Wat is process mining?

Met process mining gebruik je software om data uit bedrijfsprocessen te analyseren en te ontdekken hoe het werk in je organisatie er echt aan toe gaat. Het reconstrueert de werkelijke processtromen op basis van digitale sporen in je IT-systemen, zoals ERP-, CRM- of helpdesk-logs. Zo zie je direct het verschil tussen de theorie en de praktijk, spoor je inefficiënties op en verbeter je de bedrijfsvoering. Oplossingen voor process mining zoals ProcessMind maken dit eenvoudig. Voor een vergelijking kun je ons blog over de beste process mining-tools van 2025 bekijken.

Wil van der Aalst, een pionier in dit vakgebied, noemt process mining een MRI-scan voor je bedrijf. Het laat zien hoe je processen werkelijk verlopen en brengt knelpunten en kansen aan het licht. Dit vormt de basis voor digitale transformatie. Het zorgt voor helderheid en transparantie, waardoor je verbeterpunten makkelijk herkent. Lees voor meer informatie onze strategische gids voor datagestuurde procesverbetering.

Stel je voor dat je klantorders beheert: elke stap, zoals de ontvangst, goedkeuring en verzending, laat een digitaal spoor achter. Process mining brengt deze stappen samen en brengt de werkelijke route van elke order in kaart. In plaats van interviews of gokwerk krijg je een datagestuurd overzicht dat elke afwijking en omweg laat zien. Als je proces een wandelpad zou zijn, tekent process mining de werkelijke route op basis van de voetstappen, niet alleen het geplande pad. Soms is dat een rommelige wirwar, wat precies aangeeft waar verbetering nodig is.

Je hebt geen helm of houweel nodig: de “mining” is digitaal en de inzichten zijn echt.

Hoe process mining werkt

Process mining begint bij je IT-data. De meeste systemen registreren elke transactie of elk event, met drie kernvelden: Case ID (order- of ticketnummer), Timestamp (wanneer elke stap plaatsvond) en Activity name (wat er is gedaan). Process mining-software analyseert deze logdata en reconstrueert de volgorde per case. Door alle cases te verbinden ontstaat een visueel diagram van alle routes die je proces kan nemen. Lees meer over waar je data vandaan haalt en welke dataformaten je nodig hebt.

ProcessMind: van event log naar procesflowdiagram

Het voelt als magie!

Het omzetten van data naar visuele diagrammen voelt al als magie, maar de echte magie zit in die “aha!”-momenten waarop verborgen inzichten ineens zichtbaar worden. Daarom is process mining een onmisbaar hulpmiddel voor procesverbetering.

Magie

Process mining is voor iedereen

Moderne process mining-tools, zoals ProcessMind zijn inmiddels zo volwassen en gebruiksvriendelijk dat procesverbetering ook voor business-gebruikers binnen handbereik ligt. Met deze 5 stappen ga je direct aan de slag:

De 5 stappen van process mining

ProcessMind data-extractie icoon: verzamelen van event-data voor process mining

Data-extractie

Verzamel event-data uit je systemen, zoals alle stappen in je Order-to-Cash-proces. Een Excel-bestand is al voldoende!

ProcessMind process discovery icoon: reconstrueren van de as-is procesflow

Process Discovery

Gebruik process mining-software om automatisch de “as-is” procesflow te reconstrueren door events te koppelen op basis van case ID en tijdsvolgorde.

ProcessMind conformance check icoon: vergelijken van ontdekte en verwachte procesmodellen

Conformance Check

Upload of maak een BPMN-model van het ideale procesverloop. De tool vergelijkt vervolgens de werkelijkheid met het verwachte proces.

ProcessMind inzichten en optimalisatie icoon: identificeren van knelpunten en procesverbeteringen

Inzichten & optimalisatie

Gebruik dashboards om knelpunten, herstelwerk en inefficiënties op te sporen. Begin direct met het optimaliseren van je bedrijfsprocessen.

ProcessMind monitoring icoon: doorlopend bijhouden van procesprestaties

Monitoring

Process mining is geen eenmalige actie. Blijf je processen continu monitoren om resultaten te behouden en verder te verbeteren.

Waarom Process Mining Onmisbaar Is Voor Je Organisatie

Process mining is een bewezen technologie die wereldwijd organisaties heeft geholpen aanzienlijke waarde te realiseren. Waar process mining technologie aanvankelijk alleen door grote ondernemingen werd gebruikt, is procesintelligentie met nieuwe applicaties zoals ProcessMind nu toegankelijk voor organisaties van elke omvang. Iedereen kan nu profiteren van deze belangrijke voordelen:

Transparantie icoon

Transparantie & Inzicht
Process mining legt blinde vlekken in workflows bloot, waardoor duidelijk wordt waar het goed of fout gaat. Geen giswerk meer. Verkrijg keihard bewijs.

Efficiëntieverbeteringen icoon

Efficiëntieverbeteringen
Identificeer inefficiënties, knelpunten en overbodige stappen. Vereenvoudig workflows voor snellere doorlooptijden en hogere productiviteit.

Kostenbesparingen icoon

Kostenbesparingen
Efficiëntieverbeteringen leiden tot kostenbesparingen. Het wegnemen van knelpunten vermindert overwerk, elimineert herstelwerkzaamheden en optimaliseert middelen.

Perceptie versus Realiteit in Je Processen

Je denkt waarschijnlijk te weten hoe je processen verlopen. Maar process mining onthult vaak een heel andere realiteit. Zie het echte plaatje, niet alleen de geïdealiseerde versie. Ervaar het zelf met onze gratis proefperiode.

Compliance icoon

Verbeterde Compliance & Kwaliteit
Process mining fungeert als een compliance-auditor en brengt overgeslagen of foutieve stappen aan het licht. Voor gereguleerde sectoren, of het behalen van ISO-certificeringen, is dit cruciaal.

Klantervaring icoon

Betere Klantervaring
Wanneer processen soepel verlopen, merken klanten dit. Process mining helpt je wrijvingspunten te vinden en de klanttevredenheid te verbeteren.

Datagedreven cultuur icoon

Datagedreven Cultuur:
Process mining stimuleert datagedreven beslissingen en brengt IT- en business teams samen op basis van dezelfde feiten.

De kern

Process mining zet verborgen operationele ruis om in helder, bruikbaar inzicht. Het brengt organisaties van giswerk naar precisie en onthult verbetermogelijkheden die voorheen onzichtbaar waren. Business process mining zet verborgen data om in bruikbare kennis. Het helpt organisaties efficiënter, kosteneffectiever en responsiever te worden. Geen wonder dat het een van de snelst groeiende trends is in business process management.


Het goede, het slechte en het lelijke

Visuele weergave van goed, slecht en lelijk

Het goede

  • Process mining is objectief. Je krijgt het echte verhaal, niet alleen meningen.
  • Diagnoses gaan sneller en zijn nauwkeuriger. Analyses die eerst weken duurden, kunnen nu binnen enkele minuten.
  • Breed toepasbaar op elk proces met gestructureerde data. In de praktijk is dat vrijwel elk proces dat IT-systemen gebruikt.
  • Process dashboards maken inzichten toegankelijk voor businessgebruikers, niet alleen voor data scientists.
Use cases van ProcessMind

Bekijk de concrete impact van BPM-oplossingen in diverse sectoren.

  • Garbage in, garbage out. Je analyse is zo goed als je data.
  • Data opschonen en voorbereiden kost moeite. We maken dit zo gemakkelijk mogelijk, maar eerlijk is eerlijk: datavoorbereiding is vaak het lastigste onderdeel.
  • Process mining lost niets vanzelf op. Het toont de problemen, maar je moet ze oplossen.

We hebben ProcessMind gebouwd om process mining simpel, betaalbaar en snel op te zetten, op basis van onze jarenlange ervaring, zodat iedereen ermee kan werken.

Christiaan Esmeijer - CEO ProcessMind

De nadelen

Complexiteit in data
  • Complexe procesdiagrammen kunnen overweldigend zijn en vergen vaardigheid om ze goed te interpreteren.
  • Handmatige stappen of niet-gelogde gesprekken worden niet weergegeven, dus het is geen volledige vervanging van menselijke kennis. In ProcessMind kun je handmatige stappen toevoegen met de process designer. Meer over BPMN: What is BPMN?.
Essentiële gids: uitdagingen en oplossingen bij process mining

De uitdagingen van process mining en hoe je ze overwint.

  • Sommige tools zijn duur en vereisen IT voor de implementatie.
  • Misinterpretatie van data kan tot verkeerde conclusies leiden. Valideer bevindingen altijd met mensen die het proces kennen. Process mining is een ontdekkingsinstrument, geen wondermiddel.
  • Process mining inzetten als Big Brother tegenover medewerkers zorgt voor angst en weerstand. Transparantie is er om processen te verbeteren, niet om schuldigen aan te wijzen.
  • Zonder plan starten kan ertoe leiden dat je verdrinkt in data. Stel duidelijke doelen en onthoud: process mining lost niet alle problemen vanzelf op.

Het lelijke

Verwarring in het proces

Kort samengevat

Voor succesvolle process mining: gebruik datainzichten, zorg voor goede data en kundige interpretatie, en vermijd heksenjachten of stuurloze trajecten.


Hoe (niet) Process Mining te gebruiken

Process mining is een krachtig analytics platform en kan slim, maar ook verkeerd ingezet worden. Blijf op het juiste spoor met deze veelvoorkomende “don’ts”, en wat je juist wél moet doen in je organisatie:

Begin niet zonder een helder doel.
Geen duidelijk doel

Een process mining-tool lost je procesproblemen niet automatisch op. Het is een diagnostisch hulpmiddel, geen one-clickoplossing. Zie het als een GPS: die toont de beste route, maar je moet nog steeds zelf rijden.

Duik in de resultaten, bespreek ze met je team en voer verbeteringen door. De software kan laten zien dat goedkeuringen traag zijn, maar het is aan je om het goedkeuringsproces te vereenvoudigen of extra capaciteit toe te voegen.

Ga er niet van uit dat het een toverstok is
Mythe van de toverstok
Werk niet in isolatie. Werk met duidelijkheid.
Werken in silo's

Zie het niet als een eenmalig project.

Process mining draait om continue verbetering. Blijf monitoren en maak het onderdeel van de dagelijkse bedrijfsvoering.

Process mining is niet bedoeld om individuen te betrappen; het gaat om het verbeteren van de totale procesflow.

Zorg dat iedereen dat begrijpt. Betrek proceseigenaren en medewerkers vroeg. Als uit de resultaten blijkt dat iemands werk meer tijd kost, bespreek dan de mogelijke oorzaken: misschien combineren ze tien andere taken, of werkt het systeem vertragend. Gebruik transparantie als middel voor procesverbetering, niet om schuldigen aan te wijzen.

Vergeet de menskant niet.
Focus op het proces, niet op de persoon
Gebruik geen data van slechte kwaliteit.
Datakwaliteit

Kort samengevat

Vermijd deze valkuilen en volg best practices: werk doelgericht, werk samen en gebruik gezond verstand.


Aan de slag

Klaar om met process mining te starten? Dit eenvoudige stappenplan helpt je op weg:

ProcessMind-icoon: basis van process mining en afstemming met stakeholders
Informeer en stem af

Zorg dat de belangrijkste stakeholders begrijpen wat process mining is en wat je ermee kunt.

Deel voorbeelden of praktijkcases om iedereen op één lijn te krijgen. Het helpt om een klein kernteam of een kartrekker te hebben die enthousiast is over het idee. Dat kan iemand van het procesverbeteringsteam zijn, een IT-analist of een businessmanager die graag een specifiek knelpunt oplost.

Creëer wat enthousiasme:
“We hebben een slimme nieuwe manier om naar onze procesdata te kijken. Laten we het proberen!”

ProcessMind-icoon: een bedrijfsproces selecteren voor process mining
Kies een proces (begin klein)

Kies één proces dat belangrijk maar behapbaar is als pilot. Goede kandidaten hebben bekende problemen of inefficiënties en data die makkelijk beschikbaar is: misschien zijn er klachten over vertraging bij factuurgoedkeuring, of is je customer support-ticketproces nogal ondoorzichtig.

Beperk de scope: bijvoorbeeld één business unit of productlijn, niet meteen de volledige wereldwijde operatie. Met een goed gekozen, afgebakende pilot kun je snel waarde aantonen.

ProcessMind-icoon: data verzamelen en voorbereiden; event logs opschonen
Verzamel en bereid de data voor

Exporteer de data voor het pilotproces zo eenvoudig mogelijk. Gebruik Excel- of CSV-exports uit je systemen om snel te starten. Betrek IT als je hulp nodig hebt bij toegang tot event logs of het combineren van data uit verschillende bronnen.

Begin met een kleine datasteekproef voor de eerste analyses, bijvoorbeeld één maand aan data. Schaal op als alles er goed uitziet.

Maak de data schoon: maak datumformaten uniform, controleer of elk event een case ID heeft, enzovoort. Datavoorbereiding is misschien de meest tijdrovende stap, maar wel cruciaal.

ProcessMind-icoon: process mining-software selecteren en analyseren
Voer process mining uit op je data

Nu begint het leuke werk: laad je data en laat de process mining-software je eerste procesmodel genereren.

Valideer de data in de process mining-applicatie en controleer of deze klopt (bijv. aantal cases, datumbereiken, enz.). Zo niet, ga terug en pas je datavoorbereiding aan.

Verken het process mining-diagram: bekijk de hoofdstroom, vertakkingen, bestede tijd en hoeveel cases elk pad volgen. Gebruik filters of schuifregelaars om je te richten op specifieke varianten (bijvoorbeeld alleen orders die langer dan 30 dagen duurden).

Signaleer bottlenecks en patronen. Misschien gaat 30% van de orders door drie extra goedkeurstappen, met vertraging tot gevolg. Of Team A is sneller klaar dan Team B, waarom? Maak aantekeningen. De meeste tools laten je diagrammen of screenshots exporteren; handig voor later.

ProcessMind-icoon: inzichten interpreteren en verbeteringen plannen
Interpreteer en plan verbeteringen

Breng het team samen om te bespreken wat je heeft gevonden en om de bevindingen te valideren. Betrek mensen die het proces goed kennen (managers, medewerkers in de frontlinie, enz.) én je analisten. “We zien veel lussen terug naar de stap ‘datacorrectie’.”, “Klopt,” zegt een teamlid, “als het formulier onjuist is ingevuld, sturen we het terug.”

Bedenk oplossingen voor de grootste problemen. Bijvoorbeeld: “Wat als we een checklist toevoegen om die formulierfouten vooraf te beperken?” of “Misschien kan goedkeuring door een manager worden overgeslagen bij orders met een lage waarde om tijd te besparen.”

Prioriteer een paar verbeteringen met de meeste impact. Definieer meetwaarden, zoals “gemiddelde doorlooptijd met 20% verlagen”, zodat duidelijk is hoe succes eruitziet.

ProcessMind-icoon: implementeren, meten en opschalen van procesverbeteringen
Implementeer, meet en schaal op

Voer de geplande wijzigingen door in het echte proces.

Zodra de veranderingen zijn doorgevoerd, gebruik process mining opnieuw om de impact te meten. Is de gemiddelde doorlooptijd gedaald? Zijn er minder lussen of minder rework? Vier de successen – je heeft de verbetercyclus met data gesloten!

Met een geslaagde pilot op zak kun je opschalen. Pak het volgende probleemproces aan of breid process mining uit naar andere afdelingen. Veel organisaties bouwen voort op het eerste succes en starten een breder process mining‑programma, soms zelfs met een Center of Excellence ter ondersteuning.

De kern

Beginnen doet je stap voor stap; elke stap is haalbaar. Leer de basis, kies een doel, verzamel je data, voer process mining uit, analyseer en onderneem actie, en herhaal. Begin klein en leer al doende.


Waar ProcessMind het verschil maakt

Starten met ProcessMind

Kort samengevat

ProcessMind is een tool van de volgende generatie die eenvoud en integratie vooropstelt. Het verlaagt technische drempels, combineert modelleren met data en stimuleert actie en samenwerking. Zo wordt process mining toegankelijk voor iedereen. Probeer ProcessMind gratis.


Veelgestelde vragen

Eenvoudig, Snel, Betaalbaar

Process Mining voor iedereen

Ontdek de volgende generatie process mining-software, ontworpen voor teams van elke omvang. ProcessMind bundelt process mining, modellering en simulatie in één gebruiksvriendelijk platform.

Start direct, geen verkoopgesprekken of verborgen kosten. Schrijf je in, betaal alleen voor wat je nodig hebt en zie snel resultaat. Ga van ruwe event logs naar gevalideerde verbeteringen in minder dan 30 dagen. Ervaar een process mining-platform dat je de regie geeft en meetbaar resultaat levert, snel en betaalbaar.
Daag jezelf uit en verbeter je processen in minder dan 30 dagen!
MODEL MODEL MINE MINE MASTER MASTER
Process Modeling Een duidelijke visualisatie van een proces met alle stappen, keuzes en flow om analyse en verbetering makkelijker te maken.
Process Mining Gebruik data om de feitelijke uitvoering te ontdekken en snel te optimaliseren.
Procesimulatie Test verschillende scenario’s in je model om veranderingen goed te voorspellen.

Ontdek Insights & Strategieën

ProcessMind Blog

Lees expertartikelen over Process Mining, modelleren en simulatie. Praktische tips en inzichten van het ProcessMind team.
Procesverbetering technieken: Het complete overzicht voor 2026

Procesverbetering technieken: Het complete overzicht voor 2026

Een uitgebreide gids over elke belangrijke methodiek voor procesverbetering, van Lean en Six Sigma tot process mining en simulatie. Vind de juiste techniek voor…

Automatiseringskansen vinden met process mining

Automatiseringskansen vinden met process mining

Ontdek hoe process mining helpt te bepalen waar automatisering echt waarde toevoegt, waarom het meer is dan een RPA-tool en hoe je de valkuilen van 'automation-…

Wat is digitale transformatie? De complete gids voor 2026

Wat is digitale transformatie? De complete gids voor 2026

Digitale transformatie is het herontwerpen van je organisatie met technologie. Ontdek de betekenis, voordelen en hoe process mining en simulatie transformatie v…

Procesoptimalisatie: van inzicht naar resultaat

Procesoptimalisatie: van inzicht naar resultaat

Zo zet je inzichten uit process mining om in tastbare verbeteringen. Met praktische stappen van analyse naar actie en blijvende verandering.

Daag jezelf uit en verbeter je processen in minder dan 30 dagen!

Direct toegang, geen creditcard, geen wachttijd. Ervaar hoe mapping, mining en simulatie samenwerken voor slimmere en snellere beslissingen.

Ontdek alle functies, krijg grondige inzichten en verbeter je processen vanaf dag één.

Start je gratis trial en ontdek de kracht van Process Intelligence – zie resultaat in minder dan 30 dagen!